Lisa Weeda heeft met haar debuut Aleksandra De Bronzen Uil 2022 gewonnen. Zij ontving het bronzen beeldje van De Bronzen Uil en een cheque van 10.000 euro op het festival Het Betere Boek in Gent. Frouke Arns won met De gelijktijdigheid der dingen de Lezersprijs.
De jury over Aleksandra
“De Bronzen Uil gaat naar een overtuigend en krachtig debuut waarin aan de hand van een familie de tragiek van een heel land, en bij uitbreiding van de hele wereld, inzichtelijk gemaakt wordt. De jury is gefascineerd door de literair zorgvuldige wijze waarop de kleine en grote geschiedenis met elkaar worden verbonden, waarin de harde realiteit contrasteert met het surrealistisch universum. Fictie en magie tuimelen spannend door de tijd. Het is een ode aan de opstand van de verbeelding tegen het cynisme van de macht.“
Lisa Weeda reist in opdracht van haar vierennegentigjarige grootmoeder Aleksandra naar Loegansk, op zoek naar het graf van haar oom Kolja, die sinds 2015 is verdwenen. Lisa weet de grenspost van het oorlogsgebied te trotseren en in haar vlucht tuimelt ze terug in de tijd. Ze belandt in het paleis van de Sovjets, waar haar overgrootvader Nikolaj al sinds zijn eigen dood in 1953 wacht op Aleksandra. Na Aleksandra’s deportatie in 1942 naar Duitlsand heeft hij haar nooit meer gezien. Samen met Nikolaj dwaalt Lisa door het paleis, dit limbo waar ook Kolja zich schuilhoudt, en wekt ze de geschiedenis van haar Don Kozakken-familie tot leven.
Aleksandra is het verhaal van een familie tussen Oost en West die maar niet loskomt van een gebied dat nooit rust lijkt te vinden. Lisa Weeda vond de vorm en de stem om dit indringende verhaal op een grandioze manier te vertellen.
Lezersprijs
Het publiek had een andere favoriet. De vijf lezersjury’s (Antwerpen leest, ANV, Brugge leest, Gent leest, Leuven Leest en de kiezers die via de website hun stem hadden uitgebracht, vonden De gelijktijdigheid der dingen van Frouke Arns (De Arbeiderspers) het beste boek.
Tijdens een barre winternacht steekt de jonge Syrische vluchteling Nizar per fiets de grens over tussen Rusland en Noorwegen. Uitgeput en beroofd van geld en documenten belandt hij in de zorgzame handen van een oude Duitse vrouw, Helena, zelf een Heimatvertriebene, die een teruggetrokken leven leidt aan de rafelrand van Europa. Door de komst van Nizar breekt Helena’s eigen verdrongen verleden stukje bij beetje open en moet zij de keuzes die ze in haar leven maakte onder ogen zien. Frouke Arns vervlecht een oud en nieuw vluchtverhaal tot een verbeeldingsvolle mozaïekroman over vluchten en thuiskomen.
De gelijktijdigheid der dingen is de deels op eigen familiegeschiedenis geïnspireerde debuutroman van Frouke Arns. Een meeslepend geschreven, caleidoscopisch verhaal over oorlog en verdrijving, liefde, familiebanden en de genade van overgave.
Andere genomineerden
• 821 mensen die er ook toe doen – Anna van der Kruis – Orlando
• Brandingen – Paul Verrept – Koppernik
• Diepdiepblauw – Nikki Dekker – De Bezige Bij
• Honingeter – Tülkin Erkan – Pelckmans
Jury
Jos Geysels (voorzitter), Anneleen Van Offel, Majida Bellal, Sofie Vandamme, Sylvain Peeters, Wim van Gelder, Yasmine Allas.
Recensies
De Reactor heeft alle genomineerde boeken geresenceerd.
De gelijktijdigheid der dingen
821 mensen die er ook toe doen
Lesbrieven
Met lesbrieven wil De Reactor aan docenten handvatten geven om literatuur op een toegankelijke manier in de lessen te betrekken.