ANV-Theaterscriptieprijs

Winnaar en genomineerden 2016

Winnaar

Isis Germano (Universiteit Utrecht)

Een denkend lichaam in theater: Een cognitief-culturele analyse van de belichaming van het kijken (Between Brains, Stage and Body: Using Cognitive Science to Flesh Out the Embodied Act of Looking)

Genomineerden

Leonie Persyn (Universiteit Gent)
Toute une nuit: Hoe spelen stilte, geluid, en interpersoonlijke verhoudingen een rol in het bewegen ten opzichte van de stad en de ander?

Linde Schneijderberg (Universiteit van Amsterdam)
Omdat het dan echt lijkt: De ontwikkelingspsychologie toegepast op visies van onderzoekers, makers en kinderen op de vormgeving in het Nederlandse jeugdtheater

Beloning

De laureaat kreeg een bedrag van 500 euro.

Uitreiking

De prijs werd uitgereikt tijdens het programma van Dramaastricht op 19 november 2016 in de Toneelacademie Maastricht.  Voorafgaand aan de bekendmaking van de winnaar presenteerden alle genomineerden hun scriptie.

De jury

Ignace Cornelissen, Esther de Koning, Piet Menu, Sonja van der Valk en Arnoud Visser (voorzitter)

Juryrapport

De jury heeft zich het afgelopen najaar enthousiast gebogen over een rijke en gevarieerde verzameling masterscripties.[1] Bij het selecteren van de beste scriptie hebben we ons oordeel gebaseerd op wetenschappelijke kwaliteit, praktische relevantie, kritische distantie, helderheid van stijl, en betrouwbaarheid van het bronnenonderzoek. Op basis hiervan heeft de jury besloten uit twaalf goedgekeurde inzendingen drie scripties te nomineren. De genomineerde scripties verschillen duidelijk in thematiek en benadering, en laten daarmee mooi de rijkdom van het vakgebied zien. Ik geef u hier het juryrapport bij deze drie bijzondere scripties en zal vervolgens de winnaar bekend maken.

Een denkend lichaam in theater: Een cognitief-culturele analyse van de belichaming van het kijken (Between Brains, Stage and Body: Using Cognitive Science to Flesh Out the Embodied Act of Looking) door Isis Germano, Universiteit Utrecht

Deze scriptie onderzoekt hoe cognitiewetenschap een bijdrage kan leveren aan een beter begrip van het kijken in theater- en performancestudies. Het onderzoek gebruikt het treffende voorbeeld van de Nederlandse jeugdtheatervoorstelling “Nature or Nurture” van regisseur Alexandra Broeder (2010) om te laten zien hoe fysiek ons kijken is en hoe de hersenactiviteit die daarmee gepaard gaat specifieke interpretaties kan veroorzaken en een retorische kracht kan uitoefenen. De jury prijst deze scriptie om haar ambitieuze, interdisciplinaire benadering, en haar sterke wetenschappelijke positionering. Ondanks de soms complexe, technische aard van het onderzoek, weet Germano met glasheldere stijl de lezer te overtuigen van het belang van een lichamelijk of ‘belichaamd’ perspectief op het kijkproces.

De tweede genomineerde brengt ons vervolgens bij de wereld van film:

Toute une nuit: Hoe spelen stilte, geluid, en interpersoonlijke verhoudingen een rol in het bewegen ten opzichte van de stad en de ander? door Leonie Persyn, Universiteit Gent

Zoals de titel van deze scriptie aangeeft, draait het in dit onderzoek om de betekenis van stilte en geluid, zowel voor toeschouwers als voor personages. Persyn richt zich in het bijzonder op de film “Toute une nuit” uit 1982 van Chantal Akerman. Ze doet dit door middel van een even subtiele als rijke filosofisch-semiotische analyse. Het theoretisch kader hierbij wordt ontleend aan filmtheoretici en filosofen als Deleuze en Huvenne, Levinas en Sartre. Persyns onderzoek biedt hiermee, volgens de jury, een fascinerende en originele poging om filmtheorie en filmpraktijk via een doorleefde analyse te laten samenwerken.

Tenslotte dan de derde genomineerde:

Omdat het dan echt lijkt: De ontwikkelingspsychologie toegepast op visies van onderzoekers, makers en kinderen op de vormgeving in het Nederlandse jeugdtheater van Linde Schneijderberg, Universiteit van Amsterdam

Jeugdtheater en vormgeving zijn alletwee aantrekkelijke thema’s voor nieuw onderzoek, mede omdat er hier relatief veel terrein braak ligt. Linde Schneijderberg levert een stimulerende, enthousiaste en toegankelijke bijdrage om hierin verandering te brengen. Ze heeft de visies op vormgeving in het Nederlandse jeugdtheater in kaart gebracht door middel van zowel literatuurstudie als interviews en richt zich hierbij op onderzoekers, theatermakers en het publiek van kinderen. Ze bekijkt vervolgens hoe deze visies zich verhouden tot nieuwe inzichten in de ontwikkelingspsychologie. De jury ziet het als een grote en belangrijke verdienste van deze studie dat Schneijderberg het bewustzijn in het gebruik van theatrale tekens en vormgeving in het jeugdtheater vergroot en daarmee tevens een aanzet kan bieden tot verder vernieuwend onderzoek.

Uit deze drie nominaties heeft de jury één scriptie, op grond van haar bijzondere verdiensten, als beste verkozen – en die zal ik nu bekendmaken. De winnaar van de ANV-Theaterscriptieprijs 2016 is geworden: Isis Germano voor haar onderzoek “Between Brains, Stage and Body: Using Cognitive Science to Flesh Out the Embodied Act of Looking”. Van harte gefeliciteerd!

[1] Wegens het geringe aanbod van scripties in de jaren 2014 en 2015 werd besloten alle inzendingen uit deze periode mee te laten dingen.