ANV-Tijmen Knecht-Fonds

Leerstoel De tekstuele cultuur van de renaissance in de Noordelijke en Zuidelijke Nederlanden

Bij de inauguratie van Arnoud Visser
Bij de inauguratie van Arnoud Visser

Deze leerstoel aan de Universiteit Utrecht behandelt de circulatie van kennis in en via de vroegmoderne letterkunde in Nederland en Vlaanderen, op diverse niveaus van het onderwijs en gesteund op wetenschappelijk onderzoek.

Het gaat niet uitsluitend over dichters en schrijvers, maar ook over andere belangrijke figuren met literaire en culturele invloed in deze periode. Om het concreet te maken: er worden namen geciteerd van dichters, schrijvers, drukkers, uitgevers en geleerden als Vondel, Coornhert en Van Mander, en ook van De Groot, Plantijn, Stevin en Heinsius.

Arnoud Visser

Arnoud Visser

Arnoud Visser bekleedt de ANV-leerstoel aan de faculteit Geesteswetenschappen van de Universiteit Utrecht. Op 27 november 2013 hield hij zijn oratie. Prof. Visser heeft voor zijn leeftijd al een indrukwekkende carrière. In dit interview vertelt de ANV-hoogleraar meer over zijn vakgebied en specialisatie.

Interview met Arnoud Visser
door Ludo Beheydt

In de Gloria: Literaire roem in de Renaissance

Roem en celebrity lijken alomtegenwoordig in de moderne Westerse cultuur. Niet alleen politiek, sport of muziek, maar zelfs de wereld van de literatuur moet eraan geloven. Critici hebben grote bezwaren: in deze cultuur zijn lezers verworden tot fans en wordt het succes van schrijvers afgemeten aan hun beroemdheid, aan een ‘top 10’, of aan het oordeel van praatprogramma’s op televisie. Het zou een symptoom zijn van de oppervlakkigheid van de moderne cultuur, waarin persoonlijke roem ‘echte’ kwaliteit verdringt, met de moderne media als grote boosdoener.

Maar hoe modern is onze roemcultuur eigenlijk? En wat kan het verschijnsel van literaire roem ons leren over onderliggende maatschappelijke behoeften? Visser laat zien dat roem en zelfs celebrity ook in de renaissance al belangrijke culturele factoren waren. Vijf eeuwen terug riep dit evenveel ongemak op als tegenwoordig, maar wel om andere redenen. Juist deze parallellen en verschillen kunnen ons helpen om met nieuwe nieuwsgierigheid naar onze huidige omgang met beroemdheid te kijken.

Omslag In de Gloria-web

In de gloria: Literaire roem in de Renaissance
Arnoud Visser

Rede uitgesproken bij de aanvaarding van het ambt van hoogleraar Tekstuele cultuur in de Renaissance van de Noordelijke en Zuidelijke Nederlanden aan de Universiteit Utrecht

35 pagina’s; geïllustreerd

ISBN: 978-90-805255-7-3

E 3,50 excl. verzendkosten
Bestellen bij: info@anv.nl

 

Arnoud Visser op rtv Utrecht

Henk Westbroek gaat op zoek naar sporen in boeken van lezers uit het verleden. Zo noteerde Luther in een bijbel dat Erasmus een schurk was (met uitroeptekens) omdat hij het niet eens was met zijn vertaling.

Luthers bijbel met aantekeningen

Maarten Luther gebruikte zijn bijbel niet alleen om in te lezen, maar ook om in te schrijven. De marges van zijn bijbel staan vol met zijn commentaar, inclusief vaak driftige uithalen naar Desiderius Erasmus, zijn collega-geleerde. Deze bijbel wordt bewaard in de Universiteitsbibliotheek Groningen en is een van Luthers persoonlijke studiebijbels. Dit unieke exemplaar is sinds 27 januari 2014 voor het eerst digitaal en vrij beschikbaar. Het is daarmee een nieuw instrument voor internationaal onderzoek naar Luther, Erasmus en het lezen van de bijbel. Dit onderzoek wordt gecoördineerd door Arnoud Visser.

Luther scheldend op Erasmus
Luther scheldend op Erasmus

 

 

 

 

 

 

 

Bekijk het digitale exemplaar van Luthers bijbel

Leerstoelen in het verleden

Het ANV-Tijmen Knecht-Fonds heeft leerstoelen mogelijk gemaakt aan de Universiteiten van Amsterdam, Leiden en Brussel. Deze leerstoelen werden bekleed door prof. dr. Ludo Beheydt (De Nederlanden in de wereld), dr. Raymond Fagel (De Nederlandse emigratie in de Renaissance), prof. dr. Piet van Sterkenburg (Vloeken is niet meer wat het geweest is) en prof. dr. Wiep van Bunge (De Nederlandse Republiek, Spinoza en de radicale verlichting).

Vloeken

Ter gelegenheid van de colleges van Piet van Sterkenburg aan de Vrije Universiteit Brussel maakte de VRT deze reportage voor het journaal.

ANBI

Het ANV-Tijmen Knecht-Fonds is een Algemeen Nut Beogende Instelling.
De gegevens die de stichting van de Belastingdienst openbaar moet maken, vindt u hier.